มาตรฐานกันน้ำ IP Rating คืออะไร แต่ละตัวเลขหมายถึงอะไร


เวลาเราดูสเปคมือถือที่สามารถกันน้ำได้ เรามักจะเห็นสเปคที่เขียนไว้ว่า ผ่านมาตรฐานกันน้ำ IP65, IP67, IPX5 จนถึง IP65/67 ก็มี เห็นแล้วก็งงทำไมมันมีหลายรูปแบบเหลือเกิน วันนี้ผมจะมาอธิบายให้ทุกท่านเข้าใจว่าเจ้า IP Rating คืออะไร ตัวเลขแต่ละหลักหมายความว่าอย่างไร และ IP68 ที่เราเห็นกันบ่อยๆ หมายถึงอะไร

IP ย่อมาจาก Ingress Protection เป็นมาตรฐานสากลที่บ่งบอกถึงประสิทธิภาพในการป้องกันไม่ให้ของเหลวและของแข็งเข้าไปทำลายอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์

ตัวมาตรฐานจะขึ้นต้นด้วย IP ตามด้วยเลข 2 หลัก เช่น IP65, IP67 เป็นต้น

IP Rating - มาตรฐานกันน้ำ IP Rating คืออะไร แต่ละตัวเลขหมายถึงอะไร

ตัวเลขหลักแรก ของแข็ง

ตัวเลขหลักแรกหมายถึงการป้องกันของแข็งต่างๆ เช่น ฝุ่น เศษดินเศษทราย เป็นต้น โดยแต่ละตัวเลขมีความหมายดังนี้

ระดับรายละเอียด
Xไม่มีข้อมูล อาจจะเพราะไม่ได้ทดสอบ
0ไม่มีการป้องกันใดๆ
1สามารถป้องกันจากวัตถุที่มีขนาด 50 มม. ขึ้นไป เช่น ฝ่ามือมนุษย์
2สามารถป้องกันจากวัตถุที่มีขนาด 12.5 มม. ขึ้นไป เช่น นิ้วมือ
3สามารถป้องกันจากวัตถุที่มีขนาด 2.5 มม. ขึ้นไป เช่น ไขควง, สายไฟเส้นหนาๆ
4สามารถป้องกันจากวัตถุที่มีขนาด 1 มม. ขึ้นไป เช่น สายไฟส่วนใหญ่, ไขควงขนาดเล็ก, มดตัวใหญ่
5สามารถปกป้องจากฝุ่น ไม่ถึงขนาดฝุ่นไม่เข้าเลย แต่ป้องกันได้มากพอที่จะไม่เข้าไปสร้างปัญหาในการทำงาน
6ป้องกันจากฝุ่นได้อย่างสมบูรณ์ การทดสอบจะใช้เวลาสูงสุด 8 ชม. ขึ้นอยู่กับรูปแบบของลม

ตัวเลขหลักที่สอง ของเหลว

ตัวเลขหลักแรกหมายถึงการป้องกันจากของเหลว ซึ่งมีทั้งการฉีดใส่ การจุ่ม แล้วแต่กรณีไป โดยแต่ละตัวเลขมีความหมายดังนี้

ระดับรายละเอียด
Xไม่มีข้อมูล อาจจะเพราะไม่ได้ทดสอบ
0ไม่มีการป้องกันใดๆ
1ป้องกันจากน้ำหยด
2ป้องกันจากน้ำหยดเมื่อถูกติดตั้งทำมุม 15 องศาจากการติดตั้งปกติ
3ป้องกันจากละอองน้ำ
4ป้องกันจากการถูกน้ำกระเซ็นใส่
5ป้องกันจากการถูกฉีดน้ำแรงดันต่ำใส่เป็นเวลาอย่างน้อย 3 นาที
6ป้องกันจากการถูกฉีดน้ำแรงดันสูงใส่เป็นเวลาอย่างน้อย 3 นาที
6Kป้องกันจากการถูกฉีดน้ำแรงดันสูงที่เพิ่มแรงดันได้ใส่เป็นเวลาอย่างน้อย 3 นาที
7สามารถนำลงไปในน้ำที่ความลึกไม่เกิน 1 ม. เป็นเวลาไม่เกิน 30 นาที
8สามารถนำลงไปในน้ำที่ความลึก 1 ม. หรือมากกว่า โดยความลึกและระยะเวลาแล้วแต่ผู้ผลิตตกลงกับผู้ทดสอบ
9Kป้องกันจากการถูกฉีดน้ำแรงดันสูงที่มีอุณหภูมิสูงใส่ เป็นเวลาอย่างน้อย 3 นาที

มาตรฐานที่พบเห็นบ่อย

  • IPX3 และ IPX4 มักจะเห็นในหูฟังสำหรับออกกำลังกาย ที่สามารถป้องกันเหงื่อได้
  • IPX5 และ IP65 มักจะเห็นในหูฟังและมือถือที่สามารถกันน้ำได้ สามารถใช้งานกลางฝนได้
  • IP67 และ IP68 มักจะเห็นในมือถือที่สามารถนำจุ่มลงในน้ำได้

IP68 หมายถึงอะไร

มือถือปัจจุบันมักผ่านมาตรฐานกันน้ำ IP68 หมายถึง สามารถกันฝุ่นได้สมบูรณ์ กันน้ำที่ความลึกอย่างน้อย 1 เมตร ระยะเวลาแล้วแต่จะตกลงกับผู้ทดสอบ หมายความว่าแต่ละรุ่นก็อาจจะกันน้ำไม่เท่ากัน โดยมาตรฐานมักจะอยุ่ที่ 1.5 ม. เป็นเวลา 30 นาที แต่รุ่นล่าสุดอย่าง iPhone 12 สามารถกันน้ำได้ลึกถึง 6 เมตร เป็นเวลา 30 นาทีทีเดียว

IP Rating - มาตรฐานกันน้ำ IP Rating คืออะไร แต่ละตัวเลขหมายถึงอะไร

กันน้ำได้แต่ไม่ใช่น้ำทุกชนิด

หลายคนมีความเข้าใจผิดเกี่ยวกับมือถือกันน้ำว่าสามารถกันน้ำได้ทุกชนิด ซึ่งไม่เป็นความจริง เพราะมาตรฐานการกันน้ำเหล่านี้ถูกทดสอบด้วยน้ำสะอาดทั่วไป หากนำไปใช้งานกับน้ำชนิดอื่นๆ น้ำเหล่านั้นอาจสร้างความเสียหายให้กับซีลกันน้ำ และทำให้น้ำเข้าได้ โดยน้ำที่ควรหลีกเลี่ยงคือ น้ำทะเล น้ำสบู่ สารเคมีที่อยู่ในรูปของเหลว น้ำผลไม้ น้ำผสมคลอรีน หากอุปกรณ์บังเอิญสัมผัสกับน้ำที่ไม่ใช่น้ำสะอาด ให้ล้างอุปกรณ์ของคุณด้วยน้ำสะอาดเสมอ

มือถือกันน้ำ เอาลงทะเลได้ไหม

มือถือกันน้ำถูกทดสอบโดยน้ำสะอาด ไม่แนะนำให้เอาลงทะเลโดยเด็ดขาด เพราะคุณสมบัติของน้ำทะเลนั้นแตกต่างจากน้ำสะอาดมาก อาจทำให้มือถือเสียหายทั้งในระยะสั้นและระยะยาวได้

ตัวเลขมากกว่าไม่ได้ดีกว่า และไม่ได้หมายความว่าผ่านการทดสอบของตัวเลขน้อยกว่า

หลายคนมีความเข้าใจผิดว่ามาตรฐานตัวเลขมากหมายถึงดีกว่า จะเห็นว่ามาตรฐานการกันน้ำจะแบ่งเป็น 2 แบบ คือ การป้องกันการฉีดน้ำใส่ และ การจุ่มลงในน้ำ ซึ่งมีความต่างกันโดยสิ้นเชิง มือถือที่ผ่านมาตรฐาน IP67 หากโดนฉีดน้ำใส่ น้ำก็อาจจะเข้าได้ มือถือที่ผ่านมาตรฐาน IP65 หากนำไปจุ่มน้ำ น้ำก็อาจจะเข้าได้เช่นกัน นั่นเป็นเหตุผลว่ามือถือบางรุ่นถึงผ่านมาตรฐาน IP65/67 นั่นคือเขาทดสอบทั้งการจุ่มน้ำและการฉีดน้ำใส่

การกันน้ำมีอายุการใช้งาน แม้กันได้แต่ไม่แนะนำ

การกันน้ำเหล่านี้ไม่ได้สามารถกันได้อย่างถาวร โดยเฉพาะในอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ชิ้นเล็กๆ อย่างมือถือและหูฟังที่ใช้ซีลกาวในการประกอบ เมื่อผ่านการใช้งานบวกกับความร้อนจากอุปกรณ์ทำให้ซีลเหล่านี้เสื่อมสภาพได้ และทำให้น้ำเข้าในที่สุด ดังนั้นแม้มือถือจะกันน้ำได้แต่ก็ควรมีความระมัดระวังในการใช้เช่นกันครับ

ลำโพงและไมโครโฟนอาจใช้ไม่ได้ชั่วคราวเมื่อโดนน้ำ

เมื่อไมโครโฟนและลำโพงของมือถือโดนน้ำ จะใช้งานไม่ได้ชั่วคราว วิธีแก้คือรอให้แห้งจะกลับมาใช้งานได้อีกครั้งตามปกติ

IP Rating - มาตรฐานกันน้ำ IP Rating คืออะไร แต่ละตัวเลขหมายถึงอะไร

การดูแลรักษาเมื่อมือถือเปียกน้ำ

  1. หากโดนน้ำที่ไม่สะอาดมา ให้ล้างด้วยน้ำสะอาด (ห้ามใช้สารเคมีใดๆ ในการล้าง)
  2. รอให้เครื่องแห้งสนิทก่อนนำไปชาร์จไฟ
  3. ห้ามใช้ไดร์เป่าผมเป่าให้เครื่องแห้ง

Leave a Comment